van Steenwinckel, Hans 1

Geboortenaam van Steenwinckel, Hans
Geslacht mannelijk
Leeftijd bij overlijden minder dan 60 jaren, 8 maanden, 26 dagen

Gebeurtenissen

Gebeurtenis Datum Locatie Beschrijving Opmerkingen Bronnen
Geboorte na 1540-08-14    
 
Huwelijk     Getrouwd met Inger Pettersdatter
 
Overlijden 1601-05-10    
 

Ouders

Vader van Steenwinckel, Lourens
Moeder van Alijt, Dale
    Broer     van Steenwinckel, Willem
         van Steenwinckel, Hans

Media

Bijzonderheden

Hans van Steenwinkel (de Oude) (Antwerpen, ca. 1550 – Halmstad, 10 mei 1601) was een bouwmeester
en beeldhouwer van de renaissance die aan het Deense hof werkte. Van Steenwinckel was de stamvader
van een van oorsprong Vlaams kunstenaarsgeslacht dat in de 16e en 17e eeuw in Denemarken werkte.
Hij bouwde onder meer de sterrenwacht Uraniborg voor de astronoom Tycho Brahe.

Biografie

Vanuit zijn geboortestad Antwerpen vluchtte hij op jonge leeftijd met zijn ouders naar Emden, waar zijn
vader Laurens van Steenwinckel (ca. 1517-1585) stadsbouwmeester werd en vanaf 1567 aan het (tijdens
de Tweede Wereldoorlog verwoeste) raadhuis van Emden werkte. Hans van Steenwinckel was in de leer
bij zijn vader, en kreeg in 1574 betaald voor een ontwerp van de toren en het trappenhuis van het
raadhuis.

In 1578 reisde hij af naar Denemarken, waarschijnlijk uitgenodigd door de Vlaamse bouwmeester
Anthonis van Obbergen, om te assisteren bij de bouw van een nieuw slot Kronborg in Helsingør.
Van Steenwinckel werkte ongeveer een jaar aan Kronborg voordat hij, met koninklijke toestemming,
naar het eiland Ven vertrok om te werken voor de astronoom Tycho Brahe. Van Steenwickel werkte
waarschijnlijk aan beide sterrenwachten op Ven, Uraniborg en Stjerneborg. Vanaf 1585 woonde en
werkte Van Steenwinckel in de hoofdstad Kopenhagen, hoewel hij tot 1590 herhaaldelijk terugkeerde
naar Ven. Hij studeerde theoretische renaissance-architectuur en kreeg onderwijs van Brahe in
astronomie en geometrie.

In 1582 werd hij benoemd tot hofbouwmeester. In de jaren 1580 ontwierp hij de kerk van Slangerup.
Hij werkte ook aan een aantal kerken in Kopenhagen, waaronder de Sankt Petri Kirke, en mogelijk ook
de kerktoren van de Helligåndskirken. Daarnaast bouwde en herbouwde Hans van Steenwinckel een
reeks landhuizen in Denemarken, waaronder Berritzgaard, Näsbyholm en Orebygård.

In 1588 benoemde de nieuwe koning Christiaan IV van Denemarken hem tot nationaal bouwmeester.
Hierna werkte hij voornamelijk aan de modernisering van vestingwerken in Denemarken (waaronder
een deel van het huidige Zweden) en Noorwegen. Hij moderniseerde de vestingen Bohus en Akershus
en de vestingwerken van Halmstad en Varberg. Ook ontwierp hij de nieuwe stad Cristianopel. Hij stierf
in Halmstad in 1601 en werd begraven in de Sint-Nicolaaskerk in die plaats. Op zijn grafsteen staat
vermeld dat hij het trotst was op zijn werk aan de vestingwerken van Halmstad.

Van Steenwinckel trouwde met de Deense Inger Pedersdatter (gestorven na 1630). Zijn zoons Lorenz van
Steenwinckel (1585-1619), Hans van Steenwinckel de Jonge (1587-1639) en Morten van Steenwinckel
(1595-1646) volgden in zijn voetsporen en werden bouwmeesters in Denemarken.

Bouwwerken

De sterrenwachten Uraniborg (1576–80) en Stjerneborg (1584)
Verschillende landhuizen, waaronder Näsbyholm, Berritzgaard (1586) en Orebygaard (1578–1587)
Het koninklijke lustoord Lundehave, later vervangen door slot Marienlyst (1587)
De kerk van Slangerup (1588)
Vestingwerken, waaronder Bohus, Akershus, Halmstad en Varberg (1588-)
De nieuwe stad Christianopel (1599)

Bron: nl.wikipedia.org, 13 december 2013

De volgende gegevens, over zijn zonen, zijn afkomstig uit: De levens en werken der Hollandsche en
Vlaamsche kunstschilders, beeldhouwers, graveurs en bouwmeesters, van den vroegsten tot op
onzen tijd, Christiaan Kramm, uitgave Gebroeders Diederichs, Amsterdam, 1857-1864

Over zoon Hans van Steenwinckel (de Jongere):

STEENWINCKEL. (Hans) Deze Hollandsche bouwmeester bloeide in het begin der XVII. eeuw,
en behoort tot de mannen, die, destijds, door vreemde Vorsten, uit Holland gelokt werden,
om hun talent in hunne rijken over te brengen. Het was de Koning van Denemarken, die aan
onzen bouwmeester heeft opgedragen het ontwerpen en bouwen der Galerij in zijn Koninklijk
Hof Frederiksburg, tot de prachtigste en sierlijkste van dien tijd behoorende, en geheel in den
Renaissance-stijl voltooid. Men zie daarvan een bouwkundig gedeelte afgebeeld in het Werk:
Architectura moderna, ofte Bouwinghe onses Tyds enz., gedaen by hendrik de keyzer enz.;
Amsterdam, by Cornelis Danckertsz.; 1631, bl. 23, plaat XLII. Het is aan den beroemden
Haarlemschen bouwmeester salomon de bray, die den tekst voor het gemelde Werk heeft
geleverd, dat wij dit berigt verschuldigd zijn.

Over zoon Marten van Steenwinckel:

STEENWINCKEL. (Martin?, of Geraerd?) Houbraken noemt hem zonder voornaam, en zegt,
dat hij alle soorten van viervoetig gedierte, levensgroot, en inzonderheid paarden, schilderde.
Hij kwam, in 1640, te Koppenhagen, en werd van Koning Christiaan VI. en het gansche Hofgezin
bijzonder bemind en geroemd. Hiertoe had een bijzonder geval aanleiding gegeven, namelijk:
‘hy had een Paard levensgroot zoo natuurlyk en konstig geschilderd, dat er een levend paard,
by gebragt, tegen hinnikte en sprong.’ - De meergemelde Mols, Ms., zegt, dat deze, waarschijnlijk,
 ‘geraerd steenwinckel, ontfangen by mathias masson, 1632, schilder’ zal zijn, die in St. Lucas-gild,
te Antwerpen, zoo staat ingeschreven; doch Nagler zegt, volgens Baldinucci, dat hij martin heette.
- Hij kan wel verwant zijn geweest aan hans steenwinckel. Zie aldaar.

---

Naaste verwanten

  1. van Steenwinckel, Lourens
    1. van Alijt, Dale
      1. van Steenwinckel, Willem
      2. van Steenwinckel, Hans

Voorouders

Bronverwijzing

  1. De levens en werken der Hollandsche en Vlaamsche kunstschilders, beeldhouwers, graveurs en bouwmeesters, van den vroegsten tot op onzen tijd